पाटबंधारे विभागात तब्बल २,९३३ पदे रिक्त; लवकरच मोठ्या भरतीची शक्यता | Patbandhare Vibhag Bharti 2026

Patbandhare Vibhag Bharti 2026: महाराष्ट्रात सध्या विविध शासकीय विभागांमध्ये भरती प्रक्रिया सुरू असून अनेक युवकांसाठी नोकरीच्या नवीन संधी उपलब्ध होत आहेत. अशातच राज्याच्या पाटबंधारे विभागातही मोठ्या प्रमाणावर भरती होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. कारण विभागात अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांची मोठी कमतरता निर्माण झाली असून तब्बल २ हजार ९३३ पदे रिक्त असल्याची माहिती समोर आली आहे. त्यामुळे आगामी काळात मोठी नोकरभरती होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.

विशेषतः कमी पावसाचा प्रदेश म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या मराठवाड्यात सिंचन क्षमता वाढविण्याची जबाबदारी पाटबंधारे विभागावर आहे. मात्र, विभागात आवश्यक मनुष्यबळ उपलब्ध नसल्याने सिंचन प्रकल्पांचे व्यवस्थापन, कालव्यांची देखभाल आणि शेतकऱ्यांपर्यंत पाणी पोहोचविण्याच्या कामांवर परिणाम होत असल्याचे चित्र दिसून येत आहे.

पाटबंधारे विभागात वर्ग-१ ते वर्ग-४ पर्यंत एकूण ४ हजार ८९८ पदांना मंजुरी देण्यात आली आहे. मात्र गेल्या अनेक वर्षांपासून नियमित भरती प्रक्रिया राबविण्यात आलेली नाही. दरम्यान, अनेक अधिकारी आणि कर्मचारी सेवानिवृत्त होत असल्याने रिक्त पदांची संख्या सातत्याने वाढत गेली आहे. सध्या मंजूर पदांच्या तुलनेत केवळ १ हजार ९६५ अधिकारी व कर्मचारी कार्यरत असून उर्वरित २ हजार ९३३ पदे रिक्त आहेत.

मंजूर व रिक्त पदांची स्थिती – Patbandhare Vibhag Bharti 2026

विभागातील रिक्त पदांचा सर्वाधिक फटका क्षेत्रीय कामकाजाला बसत असल्याची चर्चा आहे. सिंचन प्रकल्पांचे संचालन, कालव्यांची देखभाल, पाणी वितरण व्यवस्था आणि शेतकऱ्यांशी संबंधित अनेक कामे मनुष्यबळाच्या अभावामुळे प्रभावित होत आहेत.

गट ‘क’ संवर्गातील अनेक महत्त्वाची पदे रिक्त

पाटबंधारे विभागातील गट ‘क’ संवर्गामध्ये विविध तांत्रिक आणि प्रशासकीय पदांची मोठ्या प्रमाणावर रिक्तता आहे. यामध्ये उपअवेक्षक, प्रथम लिपिक, मुख्य दप्तर कारकून, कनिष्ठ वैज्ञानिक सहायक, कृषी पर्यवेक्षक, आरेखक, अभिलेखापाल, सुरक्षा अधिकारी, भांडारपाल, ग्रंथपाल, सहायक आरेखक, स्थापत्य अभियांत्रिकी सहायक, वीजतंत्री, सांख्यिकी सहायक आणि कृषी सहायक यांसारख्या पदांचा समावेश आहे.

विशेष म्हणजे स्थापत्य अभियांत्रिकी सहायक या पदाची स्थिती चिंताजनक आहे. या पदासाठी एकूण ३११ पदे मंजूर असताना केवळ १३४ कर्मचारी कार्यरत आहेत. त्यामुळे १७७ पदे रिक्त आहेत. सिंचन प्रकल्पांच्या अंमलबजावणीसाठी आणि देखभालीसाठी हे पद अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते.

क्षेत्रीय कामांवर होतोय परिणाम

विभागातील अनेक कर्मचारी आणि अधिकाऱ्यांच्या मते, प्रत्यक्ष क्षेत्रीय कामाशी संबंधित पदांमध्येही मोठ्या प्रमाणावर रिक्तता आहे. कालवा निरीक्षक, मोजणीदार, संदेशक आणि वाहन चालक यांसारख्या पदांवर भरती न झाल्यामुळे कालव्यांची नियमित तपासणी, देखभाल आणि पाणी वितरण व्यवस्थापनात अडचणी निर्माण होत आहेत.

सिंचन प्रकल्पांचे योग्य व्यवस्थापन करण्यासाठी आणि शेतकऱ्यांपर्यंत वेळेत पाणी पोहोचविण्यासाठी या पदांची भूमिका महत्त्वाची असते. मात्र मनुष्यबळाच्या कमतरतेमुळे विद्यमान कर्मचाऱ्यांवर अतिरिक्त कामाचा भार वाढत असल्याचे सांगितले जाते.

वर्ग-१ संवर्गात ३२ पदे रिक्त

पाटबंधारे विभागातील वर्ग-१ संवर्गातही अनेक महत्त्वाच्या पदांवर रिक्तता आहे. कार्यकारी संचालक, मुख्य अभियंता, अधीक्षक अभियंता, कार्यकारी अभियंता, मुख्य लेखाधिकारी, उपकार्यकारी अभियंता, वरिष्ठ लेखाधिकारी, सहायक भूवैज्ञानिक, वैद्यकीय अधिकारी आणि तहसीलदार यांसारख्या पदांचा या संवर्गात समावेश आहे.

या संवर्गातील एकूण १४५ पदांना मंजुरी देण्यात आली आहे. त्यापैकी ११३ पदांवर अधिकारी कार्यरत असून ३२ पदे अद्याप रिक्त आहेत.

राजपत्रित ‘ब’ संवर्गात ३०० पदांची कमतरता

राजपत्रित ‘ब’ संवर्गामध्येही परिस्थिती गंभीर आहे. सहायक अभियंता, स्वीय सहायक, लेखाधिकारी, सहायक लेखाधिकारी, विशेष अधीक्षक, विभागीय लेखापाल, कृषी अधिकारी आणि संशोधन अधिकारी यांसारखी महत्त्वाची पदे या संवर्गात येतात.

या संवर्गासाठी ४९३ पदांना मंजुरी देण्यात आली असली तरी त्यापैकी केवळ १९३ पदे भरलेली आहेत. परिणामी तब्बल ३०० पदे रिक्त आहेत.

भरतीकडे लागले उमेदवारांचे लक्ष

राज्यातील विविध विभागांमध्ये सुरू असलेल्या भरती प्रक्रियेच्या पार्श्वभूमीवर पाटबंधारे विभागातील रिक्त पदांकडेही बेरोजगार युवकांचे लक्ष लागले आहे. विभागात जवळपास तीन हजार पदे रिक्त असल्याने मोठ्या प्रमाणावर भरती जाहीर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

विशेषतः तांत्रिक, अभियांत्रिकी, प्रशासकीय आणि क्षेत्रीय कामांशी संबंधित पदांवर भरती झाल्यास विभागाच्या कार्यक्षमतेत वाढ होण्यास मदत होईल. त्याचबरोबर सिंचन प्रकल्पांचे व्यवस्थापन अधिक प्रभावी होऊन शेतकऱ्यांना वेळेवर पाणीपुरवठा करण्याच्या यंत्रणेलाही बळकटी मिळू शकते.

सध्या मात्र रिक्त पदांमुळे विभागावर अतिरिक्त ताण निर्माण झाला असून सिंचन व्यवस्थेची कार्यक्षमता टिकवून ठेवणे हे प्रशासनासमोर मोठे आव्हान बनले आहे. त्यामुळे पाटबंधारे विभागातील प्रलंबित पदभरतीचा निर्णय आता कधी घेतला जातो, याकडे उमेदवारांसह कृषी क्षेत्राचेही लक्ष लागले आहे.