गर्भलिंग निदान, स्त्रीभ्रूण हत्येविरोधात कारवाया वाढवा; जिल्हाधिकाऱ्यांचे आदेश | Pre-Conception and Pre-Natal Diagnostic Techniques
Kolhapur administration intensifies action against illegal sex determination and female foeticide practices.
कोल्हापूर : गर्भलिंग निदान आणि स्त्रीभ्रूण हत्येसारख्या गंभीर सामाजिक गुन्ह्यांवर प्रभावी नियंत्रण आणण्यासाठी कारवाया अधिक तीव्र करण्याचे निर्देश जिल्हाधिकारी डॉ. विजय राठोड यांनी दिले आहेत. मंगळवारी जिल्हास्तरीय ‘पीसीपीएनडीटी’ (Pre-Conception and Pre-Natal Diagnostic Techniques) सल्लागार समितीच्या बैठकीत त्यांनी संबंधित विभागांना याबाबत स्पष्ट सूचना दिल्या. जिल्ह्यातील स्त्री-पुरुष जन्म गुणोत्तर अपेक्षित पातळीवर नसल्याबद्दल चिंता व्यक्त करत, या समस्येच्या मुळावर प्रहार करण्यासाठी जनजागृती आणि कायद्याची कठोर अंमलबजावणी यांची सांगड घालणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
बैठकीत बोलताना डॉ. राठोड म्हणाले की, गर्भलिंग निदानासारख्या बेकायदेशीर प्रकारांना रोखण्यासाठी नागरिकांचा सहभाग अत्यंत महत्त्वाचा आहे. अशा प्रकारांची अचूक माहिती देणाऱ्या किंवा स्टिंग ऑपरेशनसाठी पुढाकार घेणाऱ्या नागरिकांना न्यायालयात खटला दाखल झाल्यानंतर राज्य शासनाकडून रोख स्वरूपात बक्षीस देण्याची तरतूद आहे. त्यामुळे नागरिकांनी निर्भयपणे पुढे येऊन प्रशासनाला सहकार्य करावे, असे आवाहन त्यांनी केले.
जिल्ह्याला लागून असलेल्या सीमावर्ती भागांमध्ये विशेष दक्षता घेण्याचे निर्देशही त्यांनी अधिकाऱ्यांना दिले. गुप्त माहितीच्या आधारे छापे, तपासण्या आणि प्रतिबंधात्मक कारवाया वाढवून गर्भलिंग निदानाच्या रॅकेटवर आळा घालण्याचा प्रयत्न करण्याची गरज त्यांनी व्यक्त केली. तसेच अवैध गर्भपातासाठी वापरल्या जाणाऱ्या गोळ्यांची विक्री हा वाढता चिंतेचा विषय असल्याचे सांगत, अशा प्रकारांवर कठोर नियंत्रण आणण्यासाठी अन्न व औषध प्रशासनाच्या सहकार्याने संयुक्त तपासणी मोहीम राबविण्याच्या सूचनाही त्यांनी दिल्या. नियमबाह्य पद्धतीने औषधांची विक्री करणाऱ्यांविरोधात कठोर कारवाई करण्यात यावी, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
बैठकीदरम्यान जिल्ह्यातील ‘पीसीपीएनडीटी’ कायद्याच्या अंमलबजावणीचा आढावा घेण्यात आला. जिल्ह्यात एकूण ३५३ नोंदणीकृत सोनोग्राफी केंद्रे असून त्यापैकी २४५ केंद्रे सध्या कार्यरत आहेत. या कार्यरत केंद्रांपैकी १९४ केंद्रांमध्ये गर्भवती महिलांची तपासणी केली जाते. तसेच विहित कालावधीत गर्भपाताची परवानगी असलेल्या एकूण २०२ केंद्रांमध्ये ७९ खासगी रुग्णालये, ९५ शासकीय रुग्णालये आणि २८ महापालिका क्षेत्रातील रुग्णालयांचा समावेश आहे. या सर्व केंद्रांची नियमित तसेच अचानक तपासणी करून कायद्याचे पालन होत असल्याची खात्री करण्याचे आदेश जिल्हाधिकाऱ्यांनी दिले.
नागरिकांनी गर्भलिंग निदान, स्त्रीभ्रूण हत्या किंवा तत्सम बेकायदेशीर प्रकारांची माहिती प्रशासनाला देण्यासाठी पुढाकार घ्यावा, असे आवाहनही यावेळी करण्यात आले. संशयास्पद बाबींची माहिती टोल फ्री क्रमांक १८००-२३३-४४७५ वर देण्याचे आवाहन डॉ. राठोड यांनी केले. समाजातील मुलींच्या जन्माचे प्रमाण संतुलित राखण्यासाठी आणि स्त्रीभ्रूण हत्येसारख्या अमानवी प्रथांना आळा घालण्यासाठी प्रशासनाने अधिक कठोर पावले उचलण्याचा निर्धार या बैठकीत व्यक्त करण्यात आला.